Je kat wordt steeds ronder, heeft moeite om zichzelf te wassen en springt niet meer op zijn favoriete plekje. De dierenarts zegt dat hij moet afvallen, maar wanneer je minder voer geeft, krijg je een kat die constant bedelt en klaaglijk miauwt. Je voelt je schuldig, geeft toch wat extra’s, en voor je het weet zitten jullie allebei gevangen in een vicieuze cirkel.
Katten laten afvallen is geen kwestie van “gewoon minder geven”. Sterker nog, dat kan zelfs gevaarlijk zijn. In dit artikel leer je precies hoe je jouw kat op een wetenschappelijk verantwoorde manier helpt afvallen, welk kattenvoer voor afvallen het beste werkt, waarom dieetvoer met 45% eiwit essentieel is en hoe je het bedelgedrag te slim af bent.
Inhoudsopgave
Dit moet je weten
- 40-50% van alle katten heeft overgewicht: obesitas is geen cosmetisch probleem, maar een ernstige ontstekingsziekte die diabetes, gewrichtsproblemen en blaasklachten veroorzaakt
- Te snel afvallen is levensgevaarlijk: jouw kat mag maximaal 0,5-2% per week verliezen, anders riskeert hij leverlipidose (leververvetting)
- Het gaat om spierbehoud, niet alleen gewichtsverlies: zonder voldoende eiwit verliest jouw kat waardevolle spiermassa in plaats van vet
- “Light” voer is vaak te laag in eiwit: veel dieetvoeding bevat slechts 30-35% eiwit, terwijl onderzoek aantoont dat 43-45% eiwit optimaal is voor gewichtsverlies
- L-carnitine versnelt vetverbranding: katten die tijdens hun dieet L-carnitine kregen, vertoonden 62% meer vetzuurverbranding tegenover 14% in de controlegroep
Waarom worden katten dik? De wetenschap achter overgewicht
Het probleem zit dieper dan te veel eten
Wanneer jouw kat te zwaar wordt gebeurt er meer dan alleen vetopslag. Vetweefsel gedraagt zich als een actief orgaan dat ontstekingsstoffen uitscheidt. Dit verklaart waarom dikke katten vaker diabetes, gewrichtspijn en urinewegproblemen ontwikkelen.
Na castratie daalt het energieverbruik met 20-30%, maar de eetlust blijft vaak gelijk of neemt zelfs toe. Combineer dit met inactiviteit en energierijk voer en je hebt de perfecte storm voor gewichtstoename en overgewicht.
Wat gebeurt er tijdens gewichtsverlies?
Tijdens afvallen mobiliseert het lichaam van jouw kat vetreserves voor energie. Dit klinkt ideaal, maar er zijn twee cruciale valkuilen:
1. Verlies van spiermassa: Bij simpele caloriereductie verliest jouw kat tot 30% spiermassa. Dit vertraagt zijn metabolisme en maakt toekomstig gewichtsverlies moeilijker.
2. Leverlipidose (leververvetting): Als een kat te snel afvalt of te weinig eet, kunnen vetten zich ophopen in de lever. Dit is een potentieel dodelijke aandoening die vooral voorkomt bij te strenge diëten.
Daarom is de juiste voedingssamenstelling essentieel.
De drie pijlers van gezond gewichtsverlies bij katten
Pijler 1: Veel eiwit (minimum 43-45%)
Katten zijn obligate carnivoren. Hun lichaam is geëvolueerd om eiwitten te gebruiken als primaire energiebron. Tijdens gewichtsverlies worden eiwitten nóg belangrijker:
- Ze beschermen spiermassa
- Ze verhogen het verzadigingsgevoel
- Ze hebben een hoger thermogeen effect (verbranden meer energie tijdens vertering)
Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat katten op een dieet met 45% eiwit significant meer vet verliezen en minder spiermassa kwijtraken dan katten op 35% eiwit.
Praktisch voorbeeld: Een kat van 6 kg die moet afvallen naar 4,5 kg heeft ongeveer 180-200 kcal per dag nodig. Met ons droogvoer voor gesteriliseerde katten (45% eiwit, 368 kcal/100g) komt dit neer op ongeveer 50-55 gram per dag, verdeeld over meerdere porties.
Pijler 2: Verhoogde vezels (4-5%)
Vezels zijn jouw geheime wapen tegen bedelgedrag. Ze:
- Vullen de maag fysiek
- Vertragen de maaglediging
- Zorgen voor een langer verzadigingsgevoel
- Ondersteunen een gezond darmmicrobioom
Let op: teveel vezels (boven 8%) kunnen de verteerbaarheid verlagen en nutriëntentekorten veroorzaken. De sweet spot ligt tussen 4-5%.
Pijler 3: Beperkt vet (10-12%)
Vet is de meest energierijke voedingsstof (9 kcal per gram versus 4 kcal voor eiwitten en koolhydraten). Door het vetgehalte te verlagen, kun je de calorische dichtheid verminderen zonder dat jouw kat drastisch kleinere porties krijgt.
Maar: vet is ook nodig voor de opname van vetoplosbare vitamines en essentiële vetzuren. Een te streng vetarm dieet (onder 9%) kan gezondheidsproblemen veroorzaken.
Het geheime ingrediënt: L-carnitine
L-carnitine is een stof die vetzuren naar de “energiecentrales” (mitochondriën) van cellen transporteert, waar ze worden verbrand. Suppletie met L-carnitine tijdens gewichtsverlies:
- Verhoogt de vetverbranding met meer dan 300% (van 14% naar 62% in studies)
- Helpt de kat energie behouden tijdens calorierestrictie
- Beschermt de lever tegen vetophoping
Effectieve doseringen liggen rond 1.000 mg/kg voer. Dit is een van de redenen waarom gespecialiseerd dieetvoer vaak effectiever is dan simpelweg minder geven van standaardvoer.
Welk kattenvoer werkt echt voor gewichtsverlies?
Droogvoer: de winnaar voor afvallen
Na analyse van de voedingssamenstelling van verschillende producten, is de duidelijke winnaar ons droogvoer speciaal voor gesteriliseerde katten:
| Product | Eiwit | Vet | Vezels | Energie (kcal/100g) | L-Carnitine (mg/kg) |
|---|---|---|---|---|---|
| Witte Vis met Haringkaviaar (Gesteriliseerd) | 45% | 11% | 4,5% | 368 | 986 |
| Kip met Tonijn en Zalm (Gesteriliseerd) (alternatief voor de smaak) | 44% | 11,5% | 4,5% | 370 | 986 |
| Zalm met Witte Vis (Gesteriliseerd) | 43,5% | 12,5% | 4,5% | 377 | 986 |
| Kalkoen met Kip (Volwassen) | 40% | 16,5% | 2,5% | 399 | 505 |
| Premium Senior Kip met Vis | 31% | 13,5% | 2% | 384 | 1.000 |
Let op: Ondanks het hoge L-carnitine gehalte is onze Premium Senior lijn niet geschikt voor gewichtsverlies. Het lage eiwitgehalte (31%) verhoogt het risico op spierverlies, vooral omdat oudere katten al natuurlijk spiermassa verliezen.
Waarom Lucky Cookie droogvoer met witte vis het beste werkt:
- Hoogste eiwitgehalte (45%) voor optimaal spierbehoud
- Laagste energiedichtheid = grotere porties mogelijk
- Bijna 1.000 mg/kg L-carnitine voor maximale vetverbranding
- Vezelcomplex van cellulose en bietenpulp voor langdurige verzadiging
Natvoer: de kracht van volume en hydratatie
Natvoer bevat 75-85% vocht, wat de calorische dichtheid drastisch verlaagt. 100 gram natvoer bevat vaak slechts 70-90 kcal, tegenover 350-400 kcal voor droogvoer.
Premium natvoer opties:
| Product | Eiwit | Vet | Vocht | kcal/100g |
|---|---|---|---|---|
| Terra Felis Soupreme Rund | 10,4% | 2% | 84,5% | 72 |
| Terra Felis Soupreme Zalm | 9,8% | 4,7% | 83,8% | 79 |
| Lily’s Kitchen Shredded Fillets | 12% | 1% | 83% | ~65 |
| Lily’s Kitchen Organic Pate | 9,5% | 5% | 82% | 85 |
Beste keuze: Terra Felis Soupreme Rund combineert extreem weinig vet (2%) met een hoog vochtgehalte. Bij slechts 72 kcal per 100g kan jouw kat een flinke portie krijgen met minimale calorieën.
Combinatiestrategie: het beste van twee werelden
Veel kattenouders combineren droog- en natvoer met succes:
Voorbeeld dagmenu voor een kat die moet afvallen naar 4,5 kg:
- Ochtend: 20g droogvoer Witte Vis met Haring Kaviaar (74 kcal)
- Middag: 100g Terra Felis Soupreme Rund (72 kcal)
- Avond: 20g droogvoer Witte Vis met haring kaviaar (74 kcal)
- Totaal: 180 kcal
Dit geeft jouw kat drie momenten van voeding, volume door het natvoer, en de voedingsdichtheid van kwalitatief droogvoer.
Bereken de juiste hoeveelheid: geen giswerk
“Gewoon minder geven” werkt niet. Je hebt een concreet plan nodig.
Stap 1: Bepaal het streefgewicht
Dit doe je samen met je dierenarts. Als vuistregel geldt:
- Voel je de ribben gemakkelijk zonder druk? = gezond gewicht
- Moet je flink drukken om ribben te voelen? = 10-30% overgewicht
- Voel je helemaal geen ribben? = >30% overgewicht (obesitas)
Stap 2: Bereken de energiebehoefte
Voor gewichtsverlies: 40-50 kcal per kg streefgewicht per dag
Voorbeeld: kat van 6 kg moet naar 4,5 kg
- 4,5 kg × 45 kcal = 200 kcal per dag
Met droogvoer Witte Vis (368 kcal/100g):
- 200 ÷ 3,68 = 54 gram per dag
Stap 3: Verdeel over meerdere maaltijden
Geef minimaal 3-4 porties per dag:
- Het houdt de bloedsuiker stabiel
- Het vermindert bedelgedrag
- Jouw kat voelt zich vaker “gevoerd”
Praktische tip: Weeg de dagportie ’s ochtends af in een bakje. Alles wat je die dag geeft (inclusief eventuele beloningen) komt uit dit bakje. Zo vermijd je onderbewust overvoeren.
De 7 grootste fouten bij afslanking bij katten
Fout 1: Te snel willen gaan
Het risico: Leverlipidose kan zich binnen 2-3 dagen ontwikkelen bij een kat die te weinig eet.
De oplossing: Streef naar 0,5-1% gewichtsverlies per week. Voor een kat van 6 kg betekent dit 30-60 gram per week, oftewel 120-250 gram per maand.
Fout 2: Geen weegschema hanteren
Het risico: Zonder objectieve metingen merk je te laat dat het gewichtsverlies stagneert of te snel gaat.
De oplossing: Weeg jouw kat elke twee weken op een nauwkeurige weegschaal. Noteer het gewicht en pas de voeding aan indien nodig.
Fout 3: “Light” voer gebruiken met te weinig eiwit
Het risico: Voer met 30-35% eiwit leidt tot spierverlies in plaats van vetverlies.
De oplossing: Kies altijd voor minimaal 43% eiwit. Check de analytische samenstelling op de verpakking, niet alleen de marketingclaims op de voorkant.
Fout 4: Onbeperkt droogvoer blijven geven
Het risico: Katten reguleren hun voedselinname niet goed bij energierijk voer. “Grazing” leidt vaak tot overconsumptie.
De oplossing: Weeg elke portie af. Gebruik eventueel een automatische voerautomaat met portiebeheer.
Fout 5: Vergeten om snacks mee te rekenen
Het risico: 5 kattensnoepjes per dag = 20 kcal = 10% van het dieetbudget.
De oplossing: Houd een deel van de dagelijkse droogvoerportie apart om als beloning te gebruiken. Of kies voor kalorieearme beloningen zoals gekookte kipfilet (1 blokje = 5 kcal).
Fout 6: Toegeven aan bedelgedrag
Het risico: Eén extra schepje per dag kan gewichtsverlies volledig tenietdoen.
De oplossing:
- Gebruik voerpuzzels om eten te verdienen
- Negeer bedelen (moeilijk, maar effectief)
- Bied afleiding door spel
- Zorg dat alle gezinsleden de strikte portieregels volgen
Fout 7: Te weinig geduld hebben
Het risico: Stoppen na 4 weken omdat “het niet werkt”.
De oplossing: Gezond gewichtsverlies duurt 3-6 maanden voor een gemiddeld obese kat. Denk langetermijn, niet quickfix.
Waar kan je onmiddellijk mee starten
Weeg jouw kat vandaag: Gebruik een babywegschaal of stap samen met jouw kat op de personenweegschaal en trek jouw eigen gewicht eraf. Noteer dit als startgewicht.
Bereken het streefgewicht met je dierenarts: Maak een afspraak voor een gewichtscontrole en bespreek een realistisch streefgewicht en tijdlijn.
Switch naar eiwitrijk dieetvoer: Vervang geleidelijk (over 7-10 dagen) het huidige voer door ons droogvoer voor gesteriliseerde katten met 45% eiwit. Begin met een mengverhouding van 75% oud / 25% nieuw en bouw dit gedurende een week af.
Weeg elke portie af met een keukenweegschaal: Investeer in een digitale weegschaal (kost €10-15) en weeg consequent. Dit is de belangrijkste gewoonte voor succes.
Verdeel het voer over minimaal 3 maaltijden: Bereken de dagportie en verdeel deze over ochtend, middag en avond. Gebruik eventueel een automatische voerautomaat voor consistentie.
Start met interactieve voeding: Koop een voerpuzzel of strooi een deel van het droogvoer door het huis. Dit verhoogt activiteit en vertraagt de eetsnelheid.
Plan tweewekelijkse weegmomenten: Zet een terugkerende reminder in je telefoon. Weeg altijd op hetzelfde moment van de dag (bijvoorbeeld ’s ochtends voor het eten) voor consistente metingen.
Wetenschappelijke bronnen
Dit artikel is gebaseerd op peer-reviewed veterinair onderzoek. Hieronder vind je de belangrijkste wetenschappelijke studies gebruikt voor dit kattenvoer advies:
Obesitas prevalentie en gezondheidsgevolgen
- German, A.J. (2006). “The growing problem of obesity in dogs and cats.” Journal of Nutrition, 136(7), 1940S-1946S. https://doi.org/10.1093/jn/136.7.1940S
- Beschrijft de epidemiologie van obesitas bij huisdieren en de geassocieerde comorbiditeiten
- Laflamme, D.P. (2012). “Companion Animals Symposium: Obesity in dogs and cats: What is wrong with being fat?” Journal of Animal Science, 90(5), 1653-1662. https://doi.org/10.2527/jas.2011-4571
- Analyseert de pathofysiologie van obesitas en de relatie met chronische ontstekingsprocessen
Eiwitbehoefte tijdens gewichtsverlies
- Vasconcellos, R.S., et al. (2009). “Protein intake during weight loss influences the energy required for weight loss and maintenance in cats.” Journal of Nutrition, 139(5), 855-860. https://doi.org/10.3945/jn.108.103085
- Toont aan dat hoog-eiwitdiëten (>45%) superieur zijn voor behoud van vetvrije massa tijdens gewichtsverlies
- Laflamme, D.P. & Hannah, S.S. (2005). “Increased dietary protein promotes fat loss and reduces loss of lean body mass during weight loss in cats.” International Journal of Applied Research in Veterinary Medicine, 3(2), 62-68.
- Vergelijkt gewichtsverliesresultaten tussen diëten met 35% versus 45% eiwit
L-carnitine en vetmetabolisme
- Center, S.A., et al. (2000). “The clinical and metabolic effects of rapid weight loss in obese pet cats and the influence of supplemental oral L-carnitine.” Journal of Veterinary Internal Medicine, 14(6), 598-608. https://doi.org/10.1111/j.1939-1676.2000.tb02278.x
- Fundamentele studie die aantoont dat L-carnitine suppletie de vetzuuroxidatie verhoogt van 14% naar 62%
- Blanchard, G., et al. (2002). “Rapid weight loss with a high-protein low-energy diet allows the recovery of ideal body composition and insulin sensitivity in obese dogs.” Journal of Nutrition, 134(8), 2148S-2150S.
- Bevestigt de metabole voordelen van L-carnitine bij gewichtsverlies
Leverlipidose risico’s
- Center, S.A. (2005). “Feline hepatic lipidosis.” Veterinary Clinics of North America: Small Animal Practice, 35(1), 225-269. https://doi.org/10.1016/j.cvsm.2004.10.002
- Essentiële literatuur over de pathogenese en preventie van leverlipidose tijdens gewichtsverlies
Vezelwerking en verzadiging
- Butterwick, R.F. & Markwell, P.J. (1997). “Effect of amount and type of dietary fiber on food intake in energy-restricted dogs.” American Journal of Veterinary Research, 58(3), 272-276.
- Onderzoekt het effect van verschillende vezeltypes op verzadiging (ook relevant voor katten)
- Bosch, G., et al. (2009). “Impact of nutrition on canine behaviour: current status and possible mechanisms.” Nutrition Research Reviews, 22(1), 145-159. https://doi.org/10.1017/S095442240999007X
- Beschrijft de relatie tussen voedingssamenstelling en gedragsmatige aspecten zoals bedelgedrag
Metabolomics en metabole aanpassingen
- Serisier, S., et al. (2013). “Faster growth rate in ad libitum-fed cats: a risk factor predicting the likelihood of becoming overweight during adulthood.” Journal of Nutritional Science, 2, e11. https://doi.org/10.1017/jns.2013.10
- Longitudinale studie die risicofactoren voor obesitas identificeert
FEDIAF Richtlijnen
- FEDIAF (2025). “Nutritional Guidelines for Complete and Complementary Pet Food for Cats and Dogs.” European Pet Food Industry Federation.
- Officiële Europese voedingsrichtlijnen voor huisdieren, beschikbaar op www.fediaf.org
Gewichtsverlies bij jouw kat is geen onmogelijke opgave. Met de juiste voedingssamenstelling (hoog eiwit, beperkt vet, voldoende vezels), een gedisciplineerd portieplan en wat geduld, kun je jouw kat binnen 3-6 maanden weer een gezond gewicht geven. De investering in kwaliteitsvoer en een weegschaal betaalt zich dubbel en dwars terug in een langer, gezonder en actiever leven voor jouw kat.
Hulp nodig bij het samenstellen van een afslankplan?
Neem contact op voor persoonlijk advies op basis van het specifieke gewicht, de leeftijd en de gezondheidstoestand van jouw kat. Want elk afslanktraject is maatwerk, net zoals elke kat uniek is.
